Không ít người chỉ quan tâm đến việc lắp đặt mà quên mất rằng tuổi thọ của hệ thống mới là yếu tố quyết định hiệu quả sử dụng lâu dài. Một chiếc máy dù hiện đại đến đâu nhưng nếu vận hành sai cách, không bảo dưỡng đúng kỳ thì cũng nhanh chóng xuống cấp, vừa tốn kém vừa gây bất tiện. Chính vì vậy, việc nắm rõ những cách giúp tăng tuổi thọ hệ thống lọc tổng đầu nguồn không chỉ là bí quyết tiết kiệm chi phí mà còn là cách để đảm bảo gia đình luôn có nguồn nước sạch, ổn định trong nhiều năm.
Dưới đây là 5 cách giúp tăng tuổi thọ của hệ thống lọc tổng đầu nguồn cần biết:
Bảo trì và thay thế lõi lọc định kỳ
Lõi lọc là phần rất quan trọng trong hệ thống, chúng thu giữ mọi cặn bẩn, phèn, clo, hữu cơ… nên sẽ bão hòa theo thời gian. Khi lõi bão hòa, hiệu quả lọc giảm, lưu lượng bị ảnh hưởng và đáng lo lõi cũ có thể trở thành ổ vi sinh gây ô nhiễm ngược.
Những dấu hiệu thực tế sẽ gặp:
- Nước có mùi lạ, vị khác so với bình thường.
- Lưu lượng giảm rõ rệt ở vòi (áp suất có vẻ yếu hơn).
- Nước sau lọc có đục hoặc đổi màu (vàng, nâu).
- Thiết bị trong nhà như ấm đun, máy giặt đóng cặn nhiều hơn dù đã dùng hệ thống.
- Thời gian giữa các lần rửa ngược/ bảo trì ngắn dần (phải làm thường xuyên hơn trước).
Khuyến nghị hành động cụ thể (độ ưu tiên cao → thấp):
- Kiểm tra hàng tháng: Quan sát mùi, vị, màu nước và lưu lượng.
- Rửa ngược theo lịch: Nếu có cột có chức năng rửa ngược, thực hiện đúng hướng dẫn nhà sản xuất (thường 1 – 4 tuần/lần tùy nguồn nước).
- Thay lõi theo nhóm & theo loại: Đừng chờ lõi hỏng mới thay, tham khảo khung thời gian của nhà sản xuất (phụ thuộc chất lượng nguồn nước).
- Test nhanh sau khi thay lõi: Kiểm tra vị, mùi,… và nếu có thể đo TDS/độ đục để xác nhận hiệu quả (có thể nhờ hỗ trợ từ nhà sản xuất).
- Giữ hồ sơ bảo trì: Ngày thay, loại lõi, nhà cung cấp, giúp nhân viên kỹ thuật chẩn đoán nhanh trong lần tiếp theo.
Quyết định tự làm hay gọi kỹ thuật?
- Nếu rành thao tác cơ bản và hệ thống đơn giản (cột nhựa, vặn tháo lõi), có thể tự thay theo hướng dẫn hoặc sử dụng các hệ thống lọc tổng đầu nguồn có thể tự thay ngay tại nhà như lọc tổng đầu nguồn Fuji Smart APT 200, S400,…
- Nếu hệ thống lớn (cột inox/ composite, nhiều van, van tự động, bơm tăng áp), nên gọi kỹ thuật chính hãng để tránh lỗi lắp đặt, rò rỉ hoặc mất hiệu quả vật liệu.
Lưu ý khi chọn lõi/ vật liệu thay thế:
- Luôn ưu tiên lõi chính hãng hoặc nhà cung cấp uy tín. Lõi rẻ, không rõ nguồn gốc có thể mất hiệu quả nhanh và gây hại.
- Kiểm tra tem, mã sản phẩm, hướng dẫn bảo quản (ví dụ than hoạt tính tránh ẩm).
- Mua theo bộ thay để tiết kiệm và đảm bảo tương thích.
Chi phí & tối ưu ngân sách: Thay lõi định kỳ là chi phí vận hành không tránh khỏi nhưng thay đúng hạn rẻ hơn sửa chữa lớn (ví dụ: Thay lõi kịp thời tránh việc vật liệu bẩn làm hỏng bơm, van, cột).

Với một chút quan sát hàng ngày, lịch thay đều đặn và lựa chọn lõi chính hãng, hệ thống lọc tổng đầu nguồn sẽ hoạt động ổn định, ít sự cố và tiết kiệm về lâu dài.
Kiểm tra chất lượng nước đầu vào
Chất lượng nước đầu vào quyết định trực tiếp tuổi thọ của toàn bộ hệ thống lọc. Nếu nước chứa nhiều cặn, phèn, mangan, hoặc clo dư… thì các lõi lọc chính sẽ phải “làm việc quá tải”, nhanh bão hòa và hỏng sớm. Ngược lại, nếu nước đầu vào được xử lý thô trước, hệ thống sẽ vận hành nhẹ nhàng, ổn định và kéo dài tuổi thọ gấp nhiều lần.

Cách quan sát & nhận diện thực tế:
- Nước có màu vàng, nâu đỏ → Thường là nhiễm sắt, mangan, phèn.
- Nước có mùi tanh, mùi clo nồng → Clo dư hoặc hợp chất hữu cơ phân hủy.
- Nước có cặn lắng nhiều trong đáy xô, bình chứa → Hàm lượng tạp chất lơ lửng cao.
- Nước có vị mặn hoặc lợ → Khả năng nhiễm mặn, không phù hợp với mọi loại cột lọc.
- Đun sôi nước và quan sát cặn bám dày trong ấm → Dấu hiệu nước cứng (nhiều Ca, Mg).
Khuyến nghị hành động cụ thể:
- Xét nghiệm mẫu nước: (tại trung tâm uy tín hoặc dịch vụ của nhà cung cấp hệ thống) để có số liệu chính xác: Hàm lượng sắt, mangan, độ cứng, clo, vi sinh…
- Lắp bộ lọc thô đầu nguồn: (như cột lọc cát, sỏi, lưới lọc, túi lọc) để chặn bớt cặn lớn, rong rêu, đất cát. Điều này giúp các lõi lọc tinh phía sau hoạt động hiệu quả và bền lâu hơn.
- Tùy nguồn nước mà chọn giải pháp bổ sung:
- Nước giếng khoan → Nên có thêm cột lọc sắt, mangan.
- Nước máy nhiều clo → Thêm than hoạt tính khử mùi, khử clo.
- Nước cứng → Cân nhắc cột làm mềm bằng hạt Cation.
Lắp đặt đúng cách và bảo vệ hệ thống
Hệ thống lọc tổng đầu nguồn không chỉ là vài chiếc cột lọc ghép lại, mà là một tổ hợp kỹ thuật gồm đường ống, van, bơm, đồng hồ áp, lõi lọc và (đôi khi) cả bo mạch điện tử điều khiển. Nếu ngay từ khâu lắp đặt đã sai kỹ thuật hoặc đặt ở môi trường không phù hợp, hệ thống sẽ liên tục phát sinh sự cố: Rò rỉ nước, áp lực quá tải, chập cháy linh kiện hoặc vật liệu lọc nhanh hỏng.

Rủi ro thường gặp khi lắp sai hoặc không bảo vệ tốt:
- Rò rỉ nước tại khớp nối → Không chỉ thất thoát nước mà còn có thể làm hư hỏng sàn, tường, thiết bị điện gần đó.
- Áp lực nước quá cao → Làm nứt cột lọc (đặc biệt với nhựa PVC, composite), hỏng van hoặc giảm tuổi thọ màng lọc.
- Đặt ngoài trời, nắng trực tiếp → Vỏ nhựa bị hư hại, hạt lọc mất tác dụng nhanh.
- Đặt nơi ẩm ướt → Dễ gây chập cháy bo mạch điều khiển, hỏng van điện tử.
Cách làm đúng:
- Chọn vị trí lắp đặt hợp lý: Nơi bằng phẳng, khô ráo, có mái che, dễ thao tác bảo trì. Nếu bắt buộc ngoài trời → Nên làm mái che, tránh ánh nắng trực tiếp.
- Đảm bảo đường ống & áp lực ổn định: Lắp đồng hồ đo áp suất trước và sau hệ thống để theo dõi. Nếu áp lực nước nguồn quá cao, nên lắp van giảm áp để bảo vệ cột lọc.
- Cách ly hệ thống điện tử: Nếu có van điện tử, bo điều khiển, cần đi dây gọn gàng, chống ẩm, và có aptomat riêng để bảo vệ.
- Thử vận hành và quan sát: Mở nước từ từ, theo dõi áp lực, tiếng kêu bất thường, rung lắc… để điều chỉnh ngay từ đầu.

Lắp đặt đúng kỹ thuật và bảo vệ hệ thống khỏi tác động môi trường chính là nền móng cho sự bền bỉ lâu dài. Một hệ thống được đặt đúng chỗ, đúng cách sẽ ít hỏng hóc và phục vụ gia đình bạn ổn định suốt nhiều năm.
Kiểm soát áp lực nước đầu vào
Mỗi hệ thống lọc tổng đầu nguồn đều được thiết kế để chịu một mức áp lực nước nhất định. Nếu áp lực nguồn nước cao hơn, các cột lọc, van và lõi lọc sẽ phải chịu tải vượt mức → Dễ nứt vỡ cột (đặc biệt với nhựa PVC, composite) hoặc làm hư màng lọc nhanh chóng. Ngược lại, nếu áp lực quá thấp, nước không đủ chảy qua hệ thống, gây tắc nghẽn, lọc kém hiệu quả và mất ổn định nguồn cấp.

Những dấu hiệu cảnh báo áp lực không phù hợp:
- Áp lực quá cao: Nghe tiếng rít mạnh trong đường ống, nước chảy quá gấp ở đầu ra, xuất hiện rò rỉ hoặc nứt cột.
- Áp lực quá thấp: Nước chảy yếu ở vòi, hệ thống rửa ngược hoạt động kém, lưu lượng lọc giảm dần.
- Van, đồng hồ áp thường xuyên báo bất thường hoặc tụt không đều.
Giữ áp lực trong ngưỡng an toàn là cách hiệu quả nhất để hệ thống luôn vận hành bền bỉ và ổn định trong nhiều năm.
Bảo dưỡng định kỳ và kiểm tra chuyên sâu
Hệ thống lọc tổng đầu nguồn không chỉ có lõi lọc mà còn bao gồm nhiều thành phần cơ khí, điện và thủy lực (van, bơm, đồng hồ áp, bộ xả rửa tự động…). Sau một thời gian sử dụng, bụi bẩn, cặn bám, rỉ sét hoặc hao mòn linh kiện có thể khiến hệ thống vận hành kém hiệu quả, thậm chí gây hỏng hóc toàn bộ. Việc bảo dưỡng định kỳ giúp phát hiện sớm vấn đề và xử lý kịp thời trước khi phát sinh chi phí lớn.

Những hạng mục cần bảo dưỡng và kiểm tra:
- Cột lọc & lõi lọc:
- Kiểm tra tình trạng lõi, rửa ngược (backwash) hoặc thay mới đúng hạn.
- Quan sát xem có vết nứt, rò rỉ trên thân cột composite hoặc inox không
- Van & đường ống:
- Đảm bảo các van hoạt động trơn tru, không bị kẹt hoặc rò nước.
- Kiểm tra các mối nối, siết chặt lại nếu lỏng.
- Vệ sinh tổng thể: Làm sạch bề mặt hệ thống, loại bỏ bụi bẩn, mạng nhện, độ ẩm bám để tránh hư hại linh kiện.
Nếu kiểm tra thường xuyên, thay lõi đúng hạn và xử lý kịp thời khi có dấu hiệu bất thường thì hệ thống sẽ chạy ổn định, cho nước sạch lâu dài và ít khi phải tốn kém chi phí sửa chữa lớn.
Tóm lại, tuổi thọ của hệ thống lọc tổng đầu nguồn phụ thuộc trực tiếp vào cách mà người dùng chăm sóc, vận hành và bảo trì. Chỉ cần để ý một chút đến những yếu tố như lõi lọc, chất lượng nước đầu vào, áp lực, cách lắp đặt và lịch bảo dưỡng, bạn đã có thể kéo dài thời gian sử dụng thêm nhiều năm, đồng thời tránh được những sự cố tốn kém không đáng có.
